Φυτό του μήνα

Ιούλιος 2015

Centranthus sieberi Heldr.

 

 

Ο Centranthus sieberi είναι τοπικό ενδημικό είδος των μεγάλων υψομέτρων του ορεινού όγκου των Λευκών Ορέων στη Δ. Κρήτη και αποτελεί εξέχον στοιχείο της στενοενδημικής χλωρίδας που δίνει χρώμα στις δεκάδες γυμνές και άγριες κορυφές της Μαδάρας (όπως αποκαλούν οι Κρητικοί τα Λευκά Όρη). Αναπτύσσεται σε πετρώδες έδαφος, σε σάρες, σε σχισμές και στη βάση βράχων, σε υψόμετρο από 1800 έως 2300 m. Ανθίζει τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο. Χαρακτηρίζεται ως Τρωτό (VU) στην πιο πρόσφατη (2009) έκδοση του Βιβλίου Ερυθρών Δεδομένων (Red Data Book) των Σπάνιων και Απειλούμενων Φυτών της Ελλάδας, με τον συνολικό πληθυσμό του είδους να εκτιμάται πως αριθμεί λίγες χιλιάδες άτομα. Η μεγαλύτερη πίεση που αντιμετωπίζει το είδος είναι η βόσκηση των ανθοφόρων στελεχών από τα αιγοπρόβατα που διαβιούν ελεύθερα κατά τους θερινούς μήνες στα Λευκά Όρη.

Α. Καλτσής

Ιούνιος 2015

Allium gomphrenoides Boiss. & Heldr.

 

 

To Allium gomphrenoides είναι ένα ελκυστικό βολβόφυτο που ανθίζει Απρίλιο με αρχές Ιουνίου. Αποτελεί και αυτό ένα από τα ενδημικά είδη της χώρας μας αφού φύεται αποκλειστικά στη Νοτιοανατολική Πελοπόννησο, τα Κύθηρα και τα Αντικύθηρα καθώς και σε κάποια μικρότερα νησάκια της περιοχής των Κυθήρων. Είναι ένα σχετικά ευδιάκριτο είδος που φτάνει τα 25 εκατοστά και σχηματίζει μια πυκνή ταξιανθία με ροζ έως πορφυρά άνθη. Το συναντάμε από το επίπεδο της θάλασσας ως τα 460 μέτρα σε βραχώδεις θέσεις και φρύγανα. Είναι ένα από τα είδη που επιβεβαιώνουν τη φυτογεωγραφική συγγένεια των Κυθήρων με την Πελοπόννησο ενισχύοντας την υπόθεση ότι κατά το πρόσφατο γεωλογικό παρελθόν τα Κύθηρα και τα Αντικύθηρα σχημάτιζαν μια λωρίδα ξηράς που ενώνονταν με την Πελοπόννησο.

Δ. Κοντάκος

Μάιος 2015

Centaurea atropurpurea Olivier

 

 

Η Centaurea atropurpurea είναι σπάνιο, μη κινδυνεύον ενδημικό φυτό των Κυκλάδων και έχει βρεθεί στα νησιά Αμοργό, Ηρακλειά, Κέρο, Μύκονο και Νάξο. Φύεται σε σχισμές απόκρημνων ασβεστολιθικών βράχων σε υψόμετρα 80-700 m. Συνήθως εμφανίζεται σε περιοχές με ΝΑ ως ΝΔ προσανατολισμό. Ανθίζει κυρίως τον Μάιο.

Ιωάννης Θ. Γαβαλάς

Απρίλιος 2015

Fritillaria thessala (Boiss.) Kamari subsp. reiseri Kamari

 

 

Το πιο ακριβοθώρητο από τα τρία υποείδη του είδους Fritillaria thessala, η ενδημική F. thessala subsp. reiseri, απαντά αποκλειστικά στο νομό Αιτωλοακαρνανίας. Φύεται σε βραχώδεις θέσεις, ανάμεσα σε μικρούς θάμνους ή φρύγανα, σε χαμηλά υψόμετρα, από το επίπεδο της θάλασσας έως τα 400 μ. Η ανθοφορία της ξεκινά γύρω στα τέλη Μαρτίου και επεκτείνεται μέχρι τον Απρίλιο. Η όμορφη αυτή φριτιλλάρια συμπεριλαμβάνεται στο Βιβλίο Ερυθρών Δεδομένων του 1995 με τον χαρακτηρισμό «Τρωτό». Οι δύο μόλις μικροί υποπληθυσμοί της που έχουν ανευρεθεί κινδυνεύουν να συρρικνωθούν ακόμα περισσότερο από υπερβόσκηση.

Κ. Γούλα

Μάρτιος 2015

Fritillaria euboeica Rix

 

 

H Fritillaria euboeica είναι ενδημικό είδος με εξάπλωση στην Εύβοια και πιθανώς και στη χερσόνησο του Άθω (η παλαιότερη αναφορά δεν έχει επιβεβαιωθεί πρόσφατα). Ανθίζει από τα τέλη Φεβρουαρίου έως τα τέλη Απριλίου (ανάλογα με το υψόμετρο). Φύεται σε ασβεστολιθικά εδάφη αλλά και σε οφιόλιθους από τα 100 έως τα 1700 m σε πετρώδη ανοίγματα δασών και θαμνώνων ή και κάτω από τους θάμνους ενώ ένας πληθυσμός βρέθηκε σε ακαλλιέργητο ελαιώνα. Διαχωρίζεται από τις φριτιλλάριες του ανατολικού Αιγαίου με κίτρινα άνθη λόγω του ότι έχει διηρημένο και λείο στύλο. Από τη Fritillaria conica, το άλλο είδος με κίτρινα άνθη της ηπειρωτικής Ελλάδας που και αυτό έχει διηρημένο στύλο, διαφέρει ως προς το χρώμα και το σχήμα των νεκταρίων και των φύλλων της. Υπολογίζεται ότι ο συνολικός πληθυσμός της είναι μικρότερος από 1500 άτομα. Σχεδόν σε όλες τις θέσεις της υφίσταται έντονες πιέσεις κυρίως λόγω της υπερβόσκησης αλλά και λόγω των πυρκαγιών. Είναι απειλούμενο είδος και στο βιβλίο των Ερυθρών Δεδομένων του 2009 χαρακτηρίζεται ως τρωτό (VU).

Ε. Καλογερόπουλος